ÔN LẠI BÀI 18
Tại sao tế bào được coi là đơn
vị cơ bản của các cơ thể sống?

Tuy có kích thước nhỏ những tế bào có
thể thực hiện đầy đủ các quá trình
sống cơ bản.

Vậy tế bào được cấu tạo từ những thành phần nào và chúng
có chức năng gì để có thể giúp tế bào thực hiện những quá
trình sống đó?

BÀI 19
CẤU TẠO VÀ CHỨC NĂNG
CÁC THÀNH PHẦN
CỦA TẾ BÀO

NỘI
DUNG
BÀI HỌC

01

Cấu tạo của tế bào
02

Tế bào nhân sơ và tế bào nhân
thực
03

Tế bào động vật và tế bào
thực vật

01
Cấu tạo
của tế bào

Tế bào vi khuẩn

Tế bào động vật

Tế bào thực vật

Các tế bào
trên có cấu
tạo từ các
thành phần
nào giống

Cấu tạo tế bào
• Màng tế bào
• Tế bào chất
• Nhân (Vùng nhân)

? Xác định chức năng các thành phần của tế bào bằng
cách ghép mỗi thành phần cấu tạo ở cột A với một chức
năng ở cột B.

Cấu tạo tế bào
• Màng tế bào: Bao bọc tế bào chất, tham gi vào
quá trìnhtrao đổi chất giữa tế bào và môi trường
• Tế bào chất: Chứa các bào quan, nơi diễn ra các
hoạt động trao đổi chất của tế bào
• Nhân (Vùng nhân): Chứa vật chất di truyền, trung
tâm điều khiển các hoạt động sống của tế bào

Những
lỗ nhỏ
trên
bào
là nơi
sự trao
đổi chất
? Trên
màng
tế màng
bào cótếrất
nhiều
lỗ thực
nhỏ lihiện
ti. Hãy
dự đoán
xem
giữa tế bào và môi
trường
bên
ngoàilỗ(kiểm
soátlàsự
vai
trò của
những
nhỏ này
gì.di chuyển của
các chất vào và ra khỏi tế bào).

Theo em, có mấy
loại tế bào?

02
Tế bào nhân sơ
và tế bào nhân
thực

Trò chơi: NHÀ SINH HỌC NHÍ TÀI BA
Nhóm đôi thảo luận, đóng vai thành nhà sinh học để so sánh sự giống nhau, khác
nhau về cấu tạo giữa tế bào nhân sơ và nhân thực dựa vào yêu cầu trong phiếu
học tập 1 (5 phút).

Tế bào Vi khuẩn
E.coli

Tế bào động
vật

03

Tế bào động vật
và tế bào thực vật

Thành phần

Phiếu
học Thành tế bào
tập
Màng tế bào

Tế bào động vật

Tế bào thực vật

 

 

 

 

Tế bào chất

 

 

Nhân

 

 

 

Lục lạp

 

+ Cấu trúc nào của tế bào thực vật giúp cây cứng cáp dù không có
hệ xương nâng đỡ như ở động vật?
+ Những điểm khác nhau giữa tế bào động vật và tế bào thực vật có
liên quan gì đến hình thức sống khác nhau của chúng?

18

+ Cấu trúc nào của tế bào thực vật giúp cây cứng cáp dù không có
hệ xương nâng đỡ như ở động vật?
+ Những điểm khác nhau giữa tế bào động vật và tế bào thực vật có
liên quan gì đến hình thức sống khác nhau của chúng?

+ Cấu trúc nào của tế bào thực vật giúp cây cứng cáp dù không có
hệ xương nâng đỡ như ở động vật?
=> Do tế bào thực vật có thành tế bào cứng cáp nên nó vừa quy định
hình dạng tế bào, vừa bảo vệ tế bào và vừa giúp cây cứng cáp.
+ Những điểm khác nhau giữa tế bào động vật và tế bào thực vật có
liên quan gì đến hình thức sống khác nhau của chúng?
=> Điểm khác nhau lớn nhất giữa tế bào động vật và tế bào thực vật
là: tế bào thực vật có diệp lục để giúp cây hấp thụ năng lượng ánh
sáng mặt trời để tổng hợp chất dinh dưỡng cho cây

- Tế bào động vật và tế bào thực vật giống nhau:
+ Đều là tế bào nhân thực
+ Trong cấu tạo có các thành phần: màng tế bào, tế bào chất
và nhân. Ngoài ra còn có một số bào quan (ti thể, thể Gongi,
mạng lưới nội chất,…)

m
à
l
à
Về nh óm
h
n
o
e
th

Tạo mô hình mô phỏng tế bào động vật và tế bào thực vật

Bước

Mô phỏng tế bào động vật

Chuẩn
bị
một
túi
nilon
có
khóa
Bước 1  

Mô phỏng tế bào động vật
Chuẩn bị một túi nilon có khóa đặt vào
hộp đựng thực phẩm trong suốt

Dùng thìa chuyển gelatin dạng lỏng vào mỗi túi cho đến khi đạt ½ thể tích
Bước 2
mỗi túi
Chọn các loại rau củ, quả( hoặc đất nặn, xốp) mà em thấy có hình dạng
giống các bào quan ở tế bào động vật và thực vật, sau đưa vào mỗi túi
Bước 3
tương ứng với mô phỏng tế bào động vật và thực vật (cố gắng xếp xếp chặt
các loại rau củ, quả), sau đó đổ gelatin gần đầy rồi kéo khóa miệng túi lại.
Tú i n i l o n , h ộ p n h ự a , r a u c ủ , q u ả v à g e l a t i n m ô p h ỏ n g c h o
t h à n h p h ầ n n à o c ủ a t ế b à o ? Lo ạ i t ế n à o c ó t h ể x ế p c h ặ t h ơ n

Câu 1: Thành phần cấu tạo nào dưới đây có ở mọi tế
A. Màng tế bào
B. Lục lạp
C. Không bào
D. Hệ thống nội màng

Câu 2: Đâu không phải thành phần cơ bản cấu tạo
nên một tế bào?
A. Tế bào chất
B. Thành tế bào
C. Nhân hoặc vùng nhân
D. Màng tế bào

Câu 3: Vật chất di truyền nằm ở đâu trong tế bào?
A. Nằm lơ lửng ngoài tế bào chất
B. Nằm trong lục lạp
C. Nằm trong nhân hoặc vùng nhân
D. Đính trên màng tế bào

Câu 4: Điền từ/cụm từ thích hợp để hoàn thành các
câu sau:
Màng
tế
bào
1. ……………………………. bảo vệ và kiểm soát các
chất đi vào và đi ra khỏi tế bào
Tế
bào
chất
2. ……………………...……. chứa bào quan, nơi diễn
ra các hoạt động sống của tế bào
Nhân
3. …………………………. điều khiển mọi hoạt động
của tế bào

Câu 5: Phân loại các tế bào sau vào đúng nhóm tế
bào tương ứng
1. Tế bào nhu mô ruột người. 4. Tế bào cơ tim
2. Vi khuẩn HP.
5. Vi khuẩn lactic trong
sữa chua
3. Tế bào mạch dẫn lá.
6. Tế bào thần kinh
người
1. Tế bào nhu mô ruột
2. Vi khuẩn HP.

5. Vi khuẩn lactic trong sữa người
chua

3. Tế bào mạch dẫn lá.
4. Tế bào cơ tim
6. Tế bào thần kinh người

Mở rộng

 Nếu em nhìn Trái đất từ vũ trụ, em sẽ thấy hầu hết các
vùng đất liền có màu xanh lá cây.
 Chính những lục lạp vô cùng nhỏ bé trong mỗi tế bào
thực vật đã tạo nên màu xanh của lá cây.

Nhiệm vụ về nhà
Hoàn thiện bài tập nhóm ở hoạt động 3. Yêu cầu các nhóm
làm báo cáo sản phẩm, bản đánh giá thành viên. Tiết học sau đại
diện các nhóm thuyết trình.
Học bài và làm bài tập trong SBT KHTN 6 Bài 19
Đọc trước Bài 20: Sự lớn lên và sinh sản của tế bào

Thank you!